Czy można odwołać pracownika z urlopu wypoczynkowego?

05.09.2018 Kadry i HR

Okres wakacji sprzyja wyczekiwanym przez pracowników cały rok długoterminowym urlopom. Niestety, zdarza się, że firmy, mają z tego powodu problemy z funkcjonowaniem. Czy zatem pracodawca może odwołać pracownika z urlopu wypoczynkowego? Jakie są tego konsekwencje i w jakich przypadkach może to zrobić?

Urlop wypoczynkowy pracownika

 

Z punktu widzenia Kodeksu pracy - urlop wypoczynkowy przysługuje tylko osobom zatrudnionym w ramach umowy o pracę. Zgodnie z przepisami, pracownikom przysługuje urlop w wymiarze:

 

Na wymiar urlopowy wpływa przede wszystkim staż dotychczasowej pracy, w który wlicza się również okres nauki:

 

Jeśli nowozatrudniona osoba podejmuje w naszej firmie swoją pierwszą umowę o pracę, to otrzymuje prawo do urlopu z upływem każdego miesiąca. Jeśli jego wymiar wynosi 20 dni – to z każdym miesiącem pracy zyskuje 1,6 dnia, jeśli 26 dni – 2,2 dnia. W przypadku umowy o dzieło – urlop wypoczynkowy nie przysługuje, a przy umowie zlecenie występuje tylko jeśli strony umowy uzgodniły to między sobą i zamieściły w umowie odpowiedni zapis.

Więcej informacji o urlopach w artykule ,,Co przedsiębiorca powinien wiedzieć o urlopach?”

 

Czy pracownik musi zrealizować urlop dwutygodniowy?

 

Tak – każdy pracownik zatrudniony w ramach umowy o pracę (jeśli posiada już prawo do pełnego wymiaru urlopowego - 20 lub 26 dni) musi wykorzystać część urlopu na okres co najmniej 14 dni kalendarzowych. Oczywiście, pracownik może dzielić urlop według uznania i potrzeb, jednak zgodnie z Kodeksem Pracy jedna z części powinna trwać nieprzerwanie i nie krócej niż dwa tygodnie. Ten przepis ma sprzyjać odpoczynkowi pracownika i pełnej regeneracji sił. Zwykle pracownicy decydują się na tę dłuższą część urlopu w okresie wakacji, pozostawiając sobie jeszcze pulę dodatkowych dni na krótsze absencje w ciągu roku.

 

Kiedy pracodawca może odwołać pracownika z urlopu?

 

Z pewnością nie ucieszy to osób zatrudnionych na podstawie umowy o pracę, ale przepisy Kodeksu Pracy dają pracodawcy możliwość odwołania pracownika z urlopu wypoczynkowego i bezpłatnego. Przepisy nie określają szczegółowo zdarzeń, których może dotyczyć odwołanie z urlopu. Zgodnie z art. 167 Kodeksu Pracy warunkiem odwołania jest sytuacja, w której obecność pracownika w firmie jest niezbędna i wymagana przez okoliczności nieprzewidziane w chwili rozpoczęcia urlopu. Podjęcie takiej decyzji przez pracodawcę powinno być uzasadnione naprawdę poważnymi powodami np. awarią (której nie uda się zlikwidować bez pracownika przebywającego na urlopie), kontrolą zewnętrzną czy chorobą osoby zastępującej.

 

Przedsiębiorca może odwołać pracownika z urlopu bezpośrednio się z nim kontaktując np. drogą telefoniczną lub mailową. Nie powinno budzić wątpliwości, że pracownikowi może być trudno wrócić z wakacji z dnia na dzień – pracodawca musi wziąć pod uwagę dodatkowy czas, jaki może zająć pracownikowi powrót do firmy. Ponadto, pracodawca nie może wymagać, aby pracownik w trakcie urlopu odbierał telefon służbowy czy odpowiadał na e-maile od pracodawcy – dlatego pracodawca nie może wyciągnąć konsekwencji od pracownika, którego chciał odwołać z urlopu, ale nie udało mu się z nim skontaktować.

 

Decydując się na odwołanie pracownika z urlopu, pracodawca jest zobowiązany do pokrycia kosztów bezpośrednio związanych z powrotem pracownika do firmy np. koszty podróży powrotnej; opłacony pobyt w hotelu; wykupione bilety na wycieczki; ewentualne koszty wypoczynku rodziny pracownika, która nie mogła kontynuować urlopu (np. jeśli pracownik był na wakacjach sam z dziećmi) czy opieki nad dziećmi w trakcie niewykorzystanej części urlopu. Jeśli pracodawca nie wywiąże się z tego obowiązku i po powrocie pracownika do firmy nie opłaci wydatków wynikających z odwołania urlopu – pracownik może zgłosić to do sądu pracy.

ważne
Niezrealizowaną część urlopu pracownik może wykorzystać w późniejszym terminie.

Odwołanie pracownika z urlopu jest – w ujęciu Kodeksu Pracy – postrzegane jako polecenie służbowe, dlatego niedostosowanie się do niego może być uzasadnieniem dla rozwiązania umowy o pracę bez zachowania okresu wypowiedzenia. W przypadku osób zatrudnionych na podstawie umowy zlecenie – jeśli strony umowy uzgodnią i zapiszę w umowie, że pracownik ma do wykorzystania urlop, to dodatkowy zapis o możliwości odwołaniu z urlopu również powinien znaleźć się w umowie.

ważne
Odwołanie z urlopu pracownika nie jest przerwaniem urlopu – są to dwie odrębne kwestie regulowane przez Kodeks Pracy.

Choroba pracownika i zwolnienie lekarskie w trakcie urlopu wypoczynkowego

 

Choroba – a w konsekwencji otrzymanie zwolnienia lekarskiego – przerywa urlop wypoczynkowy, a obowiązkiem pracodawcy jest udzielenie pracownikowi reszty urlopu w późniejszym terminie. Dodatkowo, pracownik, który przebywa na L4 nie może wykorzystać czy rozpocząć urlopu wypoczynkowego – wskazywałoby to na wykorzystywanie zwolnienia od pracy w sposób niezgodny z jego celem. Udzielenie urlopu pracownikowi, który jest niezdolny do pracy, jest prawnie niedopuszczalne, nawet jeśli pracownik się na to zgodził. Nie ma problemu, aby pracodawca uzgodnił z pracownikiem urlop wypoczynkowy po zakończeniu trwania zwolnienia lekarskiego – zależy to wyłącznie od uzgodnień obu stron.

 

Przerwanie urlopu poza czasową niezdolnością do pracy wskutek choroby, występuje również z powodu: odosobnienia w związku z chorobą zakaźną, powołaniem na przeszkolenie wojskowe lub służbę wojskową do 3 miesięcy lub urlopu macierzyńskiego. Każda z tych sytuacji przerywa urlop, a pracodawca ma obowiązek przesunąć go na późniejszy termin. Przerwanie urlopu nie przedłuża go – z puli dni urlopowych pracownika odjęte zostają tylko dni, w których faktycznie wykorzystał urlop wypoczynkowy, a nie w których np. przebywał na zwolnieniu lekarskim.

 

Dominika Głowacka

Chcesz uzyskać dostęp do tego materiału?

Zarejestruj lub zaloguj się na portalu zafirmowani.pl i dołącz do społeczności firm!
Będziesz mógł promować swoją firmę i otrzymasz bezpłatny dostęp do:

Aplikacji księgowej online

Kontaktów z ekspertami, artykułów i materiałów video

Bazy edytowalnych dokumentów niezbędnych w firmie

Specjalnych ofert i rabatów

Chcesz mieć nieograniczony dostęp do wszystkich materiałów i funkcjonalności naszego portalu Zafirmowani.pl?

Załóż rachunek w Alior Banku i korzystaj ze wszystkich możliwości portalu!

Strona korzysta z plików cookie. Pozostając na tej stronie, wyrażasz zgodę na korzystanie z nich. Zapoznaj się z polityką prywatności